هه‌واڵ
ڕاپۆرتی تایبه‌ت
سیاسه‌ت
‌‌‌ئابووری
‌فه‌لسه‌فه‌
تیۆری‌
‌ته‌نز‌
ئه‌ده‌ب و هونه‌ر
‌‌‌زانست و ته‌کنه‌ڵۆژیا‌
ده‌سه‌ڵات ‌‌
ئۆپۆزسیۆن
ئه‌نتی کاپیتاڵیزم ‌
‌مقالات عربیة
‌مقالات فارسی‌‌
‌ ‌English articles
‌وه‌رگێڕان ‌
‌کتێبخانه‌
‌‌
<August 2018>
SuMoTuWeThFrSa
2930311234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930311
2345678


دوو کوردستانپۆست             



ئەو ڕابەرە گەنجەی جیهانی سەرمایەداری لیبراڵی هێنایە لەرزە !


دوایین فێڵی مێژوویی جه‌لال تاڵه‌بانی – نه‌وشیروان مسته‌فا له‌ کورد " لیستی گۆڕان "ه‌!


ژنی دیکتاتۆرە عەرەبەکان خەریکی چین؟

داڕمانی یۆرۆ، داڕمانی یەکێتی ئەوروپا


Title
دوایین فێڵی مێژوویی جه‌لال تاڵه‌بانی – نه‌وشیروان مسته‌فا له‌ کورد " لیستی گۆڕان "ه‌!


img8/30/2011 12:00:00 AM
تاهیر ساڵح شه‌ریف:

له‌وانه‌یه‌ تایتڵی ئه‌م نووسینه‌ ‌زۆرکه‌س تووشی سه‌ر سوڕمان و ڕاچڵه‌کین بکات . ڕه‌نگه‌ زۆریش له‌ که‌سانی بێ ئاگا  تووڕه‌ بکات، به‌ڵام بیر و بۆچوونی گه‌ڵاڵه‌کراو له‌م نووسراوه‌یه‌دا وه‌ک به‌ڵگه‌یه‌کی مێژوویی له‌ به‌رده‌ستی هه‌موواندا ده‌مێنێته‌وه‌ و ئه‌وه‌ مێژوویشه‌ که‌ دواجار حوکمی خۆی له‌سه‌ر هه‌ڵه‌ بوون، یاخود ڕاست و ڕه‌وابوونی ئه‌و بیرو بۆچوونانه‌ ده‌دات که‌ له‌م نووسراوه‌یه‌دا وه‌ک زیاده‌ڕه‌وی له‌ چوارچێوه‌ی ئه‌و بارودۆخه‌ پڕ ئیحساسییه‌ی ئێستادا خۆیان ده‌خه‌نه‌ ڕوو . ئه‌وه‌ بۆ من بایه‌خی نییه‌ که‌ نه‌یاره‌کانم چ داوه‌رییه‌ک له‌ سه‌ر بۆچوون و هه‌ڵوێستی به‌یانکراوم له‌م نووسراوه‌یه‌دا ده‌که‌ن، به‌ڵکو ئه‌وه‌ بۆ من گرنگه‌ که‌ وه‌ک هه‌میشه‌ پێش ڕووداوه‌کان بکه‌وم و به‌ر له‌ڕوودانیان، بۆچوونی خۆم به‌ ڕاشکاوانه‌ له‌ به‌رامبه‌ریاندا ڕابگه‌یه‌نم . به‌رله‌وه‌ی لیستی گۆڕان گۆڵی دووه‌می خۆی له‌ جه‌ماوه‌ر بکات، پێویسته‌ جه‌ماوه‌ر له‌ پێناڵتی و فاوڵه‌کانی لیستی گۆڕان له‌ گۆڕه‌پانه‌که‌دا ئاگاداربکرێته‌وه‌ و یاریکه‌ره‌ سه‌ره‌کییه‌کانی به‌ خه‌ڵک بناسێنرێن .

پێش له‌ هه‌ڵبژاردنه‌کانی 25 / 7 / 2009، لیستی گۆڕان به‌ سه‌رۆکایه‌تی نه‌وشیروان مسته‌فا، به‌رنامه‌ی خۆی بۆ گۆڕان خسته‌ ڕوو . به‌ دوای خستنه‌ ڕووی به‌رنامه‌که‌شیاندا، نه‌وشیروان مسته‌فا کۆمه‌ڵێک لێدوان و باسی له‌ سه‌ر کێشه‌ بنه‌ڕه‌تی و هه‌نوکه‌ییه‌کانی کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستان ئاڕاسته‌ی خه‌ڵکی کوردستان و لایه‌نگرانی لیسته‌که‌ی کرد . هه‌م به‌رنامه‌که‌ و هه‌م لێدوان و قسه‌و باسه‌کانی نه‌وشیروان، له‌ چوارچێوه‌ تیۆریی و سیاسییه‌کاندا دڵخۆشکه‌ر، به‌ڵام له‌ ئاسته‌ پراکتیکی و سیاسییه‌کانیدا فریوده‌ر و چه‌وا‌شه‌کارانه‌ بوون و له‌ داهاتوویه‌کی دوورتردا کۆمه‌ڵێک سیناریۆی سیاسیی ترسناک ئاشکرا ده‌که‌ن .

له‌ گه‌رماو گه‌رمی هه‌ڵبژاردنه‌کاندا، له‌ کاتی هه‌ڵچوونی که‌ف و کوڵی هه‌ست و سۆزی سیاسیی کوێرانه‌ی جه‌ماوه‌ردا، کارێکی نا ئاقڵانه‌ بوو ئه‌گه‌ر له‌ ده‌رگای کۆمه‌ڵێک بابه‌تی هه‌ستیار بدرێت سه‌باره‌ت به‌ خودی نه‌وشیروان مسته‌فا و لیسته‌که‌ی . ڕووداوه‌کانی دوای هه‌ڵبژاردن ئه‌و ده‌رفه‌ت و هه‌له‌ی ڕه‌خساندووه‌ بۆمان تا ده‌رگا قفڵ لێدراوه‌کان بکه‌ینه‌وه‌ بۆ ئه‌وه‌ی له‌ ناو هۆڵه‌که‌وه به‌ باشی‌ بتوانین ئه‌کته‌ره‌ سه‌ره‌کییه‌کانی سه‌رشانۆکه‌ وه‌ک خۆیان ببینین . نه‌وشیروان مسته‌فا پاڵه‌وانی سه‌ره‌کی ئه‌و شانۆگه‌رییه‌ کۆمیدییه‌یه‌ که‌ ناویان ناوه‌ " لیستی گۆڕان " . ئه‌م نووسراوه‌یه‌، له‌درێژه‌ی خوێندنه‌وه‌ی باکگراوندی جه‌لالیه‌تی نه‌وشیروان مسته‌فادا به‌و ئه‌نجامه‌ ده‌گات که‌ " لیستی گۆڕان " له‌ شانۆگه‌رییه‌کی کۆمیدی دیکه‌ جه‌لال تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان مسسته‌فا تێپه‌ڕ ناکات .

نه‌وشیروان مسته‌فا فریادڕه‌سی جه‌لالیزم له‌کاتی ته‌نگانه‌و قه‌یرانه‌کاندا

له‌و کاته‌دا که‌ مه‌لا مسته‌فا خه‌ریک بوو هه‌یمه‌نه‌ی ته‌واوی ده‌کرد به‌ سه‌ر پارتی دیموکراتدا، ئیبراهیم ئه‌حمه‌د که‌وته‌ بیری ئه‌وه‌ که‌ ئه‌کتیڤترین که‌س له‌ ناو پارتیدا بۆ ململانێیه‌کی درێژ نه‌فه‌س له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا پێبگه‌یه‌نێت . جه‌لال تاڵه‌بانی، که‌وته‌ خانه‌ی بیرکردنه‌وه‌ و هه‌مان ستراتیژییه‌تی ئیبراهیم ئه‌حمه‌ده‌وه‌ . له‌ هه‌ڵسه‌نگاندن و ناسینی کاراکته‌ری جه‌لال تاڵه‌بانیدا، ئیبراهیم ئه‌حمه‌د کورتی نه‌هێنا . جه‌لال تاڵه‌بانی لێهاتووترین که‌سی ناو پارتی بوو بۆ به‌دیهێنانی هه‌مان ستراتیژیه‌تی (شه‌ڕ- ئاشتی - ئاشتی – شه‌ڕ) له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا . هه‌مان ستراتیژیه‌تی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د، هه‌رگیز به‌و ئاڕاسته‌یه‌دا نه‌بوو که‌ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی له‌سه‌ر شانۆی ڕووداوه‌ سیاسیی و کۆمه‌ڵاتییه‌کانی کوردستاندا بسڕێته‌وه‌، به‌ڵکو به‌و ئاڕاسته‌یه‌دا بوو که‌ نه‌ک هه‌ر سیاسه‌ت، فیکرو کڵتور، به‌ڵکو ته‌نانه‌ت په‌یوه‌ندییه‌ کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کانی کوردستانیش بۆ سه‌دان ساڵ بخاته‌ ژێر سێبه‌ری ئه‌و شه‌ڕو ئاشتیه‌ی نێوان خۆی و بنه‌ماڵه‌ی بارازانییه‌وه‌ . بنه‌ماڵه‌ی بارزانی، به‌ تایبه‌تیش خودی مه‌لا مسته‌فا، هه‌رگیز دژی ئه‌و ستراتیژیه‌ته‌ی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د نه‌بووه‌و نه‌یویستووه‌ ئه‌و ڕه‌وته‌ بسڕێته‌وه‌ که‌ دواتر ناوی جه‌لالیه‌تی به‌ باڵادا بڕا . ده‌ستگیرکردن و دواتر ئازادکردنی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د و جه‌لال تاڵه‌بانی له‌لایه‌ن مه‌لامسته‌فاوه‌، ئاماژه‌یه‌کی ئاشکرایه‌ بۆ ئه‌و ڕاستییه‌ که‌ مه‌لامسته‌فاش هه‌رگیز نه‌یویستووه‌ جه‌لالیزم بسڕێته‌وه‌ و له‌ دیدگای هه‌ردوو باڵه‌ ناکۆکه‌وه‌، هه‌ریه‌که‌یان پێویستی مانه‌وه‌ و درێژه‌دان به‌ژیانی ئه‌وی دیکه‌یان بووه‌.

له‌ خوێندنه‌وه‌ی سه‌ر پێیانه‌ی مێژووی جه‌لالیزمدا، خاڵێک سه‌رنجڕاکێش و پرسیار وروژێنه‌ره‌ . بۆچی ناوی جه‌لالیزم به‌ باڵای ڕه‌وتێکدا بڕا که‌ خودی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د خوڵقینه‌ر و هێزی بزووێنه‌ری بوو ؟ به‌ باڵابڕانی ناوی " جه‌لالی " به‌ سه‌ر ئه‌و ڕه‌وته‌دا که‌ خودی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د هێزی بزوێنه‌ری بوو دژ به‌ مه‌لا مسته‌فا و بنه‌ماڵه‌که‌ی، ئاماژه‌یه‌کی ئاشکراو ڕوونه‌ بۆ ئه‌وه‌ که‌ ئه‌و ڕۆڵه‌ مێژووییه‌ ساخته‌کارانه‌یه‌ بسپێرێت به‌ مرۆڤێک که‌ توانای چه‌واشه‌کردن و فێڵی مێژوویی و سیاسیی له‌ گه‌لی کورد هه‌بێت. ته‌مه‌ن ڕێگای به‌ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د نه‌ده‌دا تا خۆی ببێته‌ پاڵه‌وانی سه‌ره‌کی ئه‌و شانۆگه‌رییه‌ کۆمیدییه‌ی که‌ دواتر ناویان لێنا " ناکۆکی و شه‌ڕی مه‌لایی و جه‌لالی " . ئه‌گه‌ر هه‌مان ناکۆکی مه‌لایی و جه‌لالی، له‌ تافی لاوی ئیبراهیم ئه‌حمه‌ددا ده‌ستیپێبکردایه‌، هه‌رگیز ڕێگای نه‌ده‌دا که‌ جه‌مسه‌رێکی ناکۆکییه‌که‌ به‌ ناوی جه‌لال تاڵه‌بانییه‌وه‌ تۆمار بکرێت له‌ مێژووی کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستاندا . یاخود ئه‌گه‌ر ئیبراهیم ئه‌حمه‌د، خاوه‌نی بنه‌ماڵه‌یه‌کی وه‌ک بنه‌ماڵه‌ی بارزانی بووایه‌ و چه‌ندین کوڕی هه‌بووایه‌ و (وه‌ک مه‌لا مسته‌فا) کوڕه‌کانیشی له‌ گه‌مه‌ مخابراتییه‌کاندا په‌روه‌رده‌ بکردایه‌، هه‌رگیز ڕێگای نه‌ده‌دا که‌ ناوی جه‌مسه‌رێکی ناکۆکییه‌که‌ به‌ ناوی " جه‌لال تاڵه‌بانی " یان هه‌مان "جه‌لالی "یه‌وه‌ تۆمار بکرێت له‌ مێژووی کورددا. له‌به‌رئه‌و هۆیانه‌، ئبراهیم ئه‌حمه‌د ناچاره‌ که‌ جه‌لال تاڵه‌بانی نه‌ک هه‌ر بکاته‌ پاڵه‌وانی شانۆگه‌رییه‌که‌، به‌ڵکو ده‌بێت جه‌لال تاڵه‌بانی بکاته‌ زاوای خۆی و کچێکی خۆیشی پێشکه‌ش بکات تا جێ په‌نجه‌ی خۆی له‌ سه‌ر هه‌مان ناکۆکی له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا وه‌ک میراتێک بۆ نه‌وه‌و وه‌چه‌کانی دوای خۆی به‌جێبهێڵێت و گه‌ره‌نتی ئه‌وه‌یان بۆ بکات که‌ له‌ هه‌ر گۆڕانکارییه‌کی سیاسیدا به‌ ئاڕاسته‌ی گرتنه‌ ده‌ستی ده‌سه‌ڵات و حکومه‌ت له‌ کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستاندا، ئه‌وان بکاته‌ شه‌ریکه‌ ده‌سه‌ڵاتی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی و به‌شێکیان له‌ هه‌مان ده‌سه‌ڵات بۆ بپچڕێت . ئیبراهیم ئه‌حمه‌د توانی هه‌مان ستراتیژیه‌تی خۆی له‌ ڕێگای جه‌لال تاڵه‌بانییه‌وه‌ به‌دیبهێنێت . جه‌لال تاڵه‌بانی زۆر به‌ باشی توانی بۆ سه‌رده‌مێکی دوورودرێژ ئیداره‌ی ئه‌و ناکۆکی و شه‌ڕو ئاشتییه‌ له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا بکات که‌ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د نه‌خشه‌ داڕێژه‌ری بوو .

جه‌لال تاڵه‌بانی زۆر فێڵبازانه‌ توانی له‌ هه‌موو مه‌یل و بۆچوونه‌ جیاوازه‌کانی کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستان که‌ڵک وه‌ربگرێت بۆ چه‌سپاندنی هه‌مان ستراتیژی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د . سه‌رسه‌خترین مه‌یلێک که‌ له‌ کۆتایی شه‌سته‌کان و سه‌ره‌تای حه‌فتاکانی سه‌ده‌ی بیسته‌مدا دژی هه‌یمه‌نه‌و ده‌سه‌ڵاتی خێڵه‌کی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی بوو به‌سه‌ر بزووتنه‌وه‌ی نه‌ته‌وایه‌تی خه‌ڵکی کوردستاندا، مه‌یلێکی شێوه‌ مارکسیستی به‌هێز بوو که‌ ده‌یویست تیۆری ماویزم له‌ واقعی کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستاندا پراکتیزه‌ بکات . جه‌لال تاڵه‌بانی توانی له‌ ڕێگای نه‌وشیروان مسته‌فاوه‌ ئه‌و مه‌یله‌ ئیحتوا بکات که‌ له‌ هه‌ر دوودوو گروپی کۆمه‌ڵه‌ی مارکسی - لێنینی و کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌رانی کوردستان "دا خۆی ڕێکخست بوو .

هه‌ر وه‌ک ئه‌وه‌ی که‌ چۆن ئیبراهیم ئه‌حمه‌د جه‌لال تاڵه‌بانی ئیختیار کردبوو بۆ گه‌مه‌ی" شه‌ڕ – ئاشتی – ئاشتی - شه‌ڕ " له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا، جه‌لال تاڵه‌بانیش به‌ ده‌رس وه‌رگرتن له‌ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د، نه‌وشیروان مسته‌فای هه‌ڵبژارد بۆ گه‌مه‌ی " شه‌ڕ – ئاشتی – ئاشتی - شه‌ڕ " له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی و بزووتنه‌وه‌ی چه‌پگه‌رایی له‌ کوردستاندا . جه‌لال تاڵه‌بانی له‌ ئیختیارکردنی نه‌وشیروان مسته‌فادا، له‌ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د کورتتری نه‌هێنا. نه‌وشیروان ئه‌و کاره‌کته‌ره‌ بچووکه‌ بوو که‌ له‌ ڕێگای قه‌ڵه‌مه‌که‌ی، که ‌له‌ ڕه‌قییه‌که‌ی، که‌م دووییه‌کانی و پرۆفیشیناڵبوونی له‌ بواری هونه‌ری پلانگێڕییه‌کانیدا، له‌ سێبه‌ری جه‌لال تاڵه‌بانیدا خۆی گه‌وره‌ ده‌کرده‌وه‌ . به‌رله‌وه‌ی نه‌وشیروان پلان دژی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی دابڕێژێت، ده‌ستی به‌ پلانگێڕان له‌ کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران و ڕه‌وتی چه‌پگه‌رایی کرد له‌ کوردستاندا . به‌ پلانێکی هاوبه‌شی تاڵه‌بانی - نه‌وشیروان مسته‌فا، کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران به‌ره‌و ڕاستڕه‌وی و جه‌لالیه‌ت ئاڕاسته‌کرا . له‌ چه‌په‌وه‌ بۆ ڕاست وه‌رچه‌رخانی " کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران " مه‌حاڵ بوو ئه‌گه‌ر کادره‌ سه‌ره‌کییه‌کان و دامه‌زرێنه‌رانی سه‌ره‌تایی کۆمه‌ڵه‌ به‌ په‌راوێز و پاکتاو نه‌کرێن له‌ سه‌رکردایه‌تی ئه‌و ڕێکخراوه‌یه‌دا . له‌ سێداره‌دانی ئه‌نوه‌ر، شه‌هاب و جه‌عفه‌ر، تیرۆری ئارام و به‌ په‌راوێزکردنی چه‌ند کادرێکی سه‌ره‌کی کۆمه‌ڵه‌ی مارکسی – لینینی، له‌ کوده‌تا و پلانی ملشکێنی تاڵه‌بانی – نه‌وشیروان به‌ده‌ر نه‌بوون بۆ به‌ره‌و ڕاست وه‌رچه‌رخاندنی کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران . گیرانی ئه‌نوه‌ر به‌ نامه‌یه‌کی جه‌لال تاڵه‌بانییه‌وه‌ له‌ 28 . 8 . 1975دا، ته‌سلیمکردنه‌وه‌ی شه‌هاب و جه‌عفه‌ر له‌لایه‌ن ڕژێمی شاهنشای ئێرانه‌وه‌ به‌ ڕژێمی به‌عس، مه‌حاڵه‌ ده‌ستی جه‌لال تاڵه‌بانییان له‌ پشته‌وه‌ نه‌بووبێت، یاخود تیرۆرکردنی شاسوار جه‌لال " ئارام " ده‌ستی ڕه‌شی تاڵه‌بانی تیانه‌بوو بێت و نه‌وشیروان مسته‌فاش بێئاگا بووبێت له‌و پلان و نه‌خشانه‌ی که‌ تاڵه‌بانی بۆ تواندنه‌وه‌ی کۆمه‌ڵه‌ و ڕه‌وتی چه‌پگه‌رایی و مارکسیزم له‌ کوردستاندا دایڕشت بوون .

کۆمه‌ڵه‌ ده‌بوایه‌ له‌سه‌ر ده‌ستی تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان مسته‌فادا بتوێنرێته‌وه‌، چونکه‌ دامه‌زرێنه‌رانی سه‌ره‌کی کۆمه‌ڵه‌، به‌تایبه‌تی کاک ئارام، ده‌یویست کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران به‌ دوو ئاڕاسته‌ی زۆر گرنگ و چاره‌نووسسازدا ببات؛ له‌لایه‌ک کێشه‌ی کورد له‌ مه‌ترسی ململانێی کوشنده‌ی جه‌لالی و مه‌لایی ڕزگار بکات و کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستان نه‌ک هه‌ر له‌ چه‌وسانه‌وه‌ی نه‌ته‌وایه‌تی ڕزگار بکات، به‌ڵکو له‌ کێشه‌ کۆمه‌ڵایه‌تی، کڵتوری، ئابووریی و سیاسییه‌ ناوخۆییه‌کانیشی ڕزگار بکات . له‌لایه‌کی دیکه‌شه‌وه‌ ده‌ویست کۆمه‌ڵه‌ بکاته‌ ڕێکخراوه‌یه‌ک که‌ هه‌رچی زیاتر نزیکایه‌تی و سیمپاتی بۆ خه‌ڵکی هه‌ژاری کورد هه‌بێت، ئه‌ویش له‌ ڕێگای خوێندنه‌وه‌و تێگه‌یشتنی قوڵتره‌وه‌ بۆ مارکسیزم . ئه‌و ستراتیژیه‌ته‌ی که‌ ئارام له‌ به‌رده‌می خۆی و کۆمه‌ڵه‌دا داینابوو، ڕێک دژی نه‌خشه‌یه‌کی ستراتیژی بوو که‌ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د بۆ جه‌لال تاڵه‌بانی و جه‌لالیزمی ڕه‌نگ ڕێژ کردبوو. له‌ ڕوانگه‌ی ستراتیژیه‌تی جه‌لایزمه‌وه‌ ، کۆمه‌ڵه‌ ده‌بوایه‌ کوده‌تای لێبکرایه‌ و بتوێنرایه‌وه‌، به‌ڵام ئه‌م کوده‌تاو تواندنه‌وه‌یه‌ له‌ 24 کاتژمێردا مه‌حاڵ بوو. له‌به‌رئه‌وه‌، ده‌بووایه‌ تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان مسته‌فا، ئه‌و کوده‌تاو تواندنه‌وه‌ی کۆمه‌ڵه‌یه‌ بسپێرن به‌ پرۆسێسێکی درێژ خایه‌نتر . سه‌ره‌تا ده‌بووایه‌ نه‌وشیروان سوکانی ڕابه‌ری کۆمه‌ڵه‌ به‌ ده‌سته‌وه‌ بگرێت . به‌ده‌سته‌وه‌ گرتنی سوکانی کۆمه‌ڵه‌ له‌لایه‌ن نه‌وشیروانه‌وه‌، دوورخستنه‌وه‌ی کۆمه‌ڵه‌یه‌ له‌ ئاسۆ و ئامانجێک که‌ ئارام نه‌خشه‌ی بۆ کێشابوو. کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌رانی ژێر ده‌ستی نه‌وشیروان، به‌ ئاڕاسته‌ی ستراتیژیه‌تی جه‌لالیزم و ڕاستگه‌رایدا ده‌ڕوات، به‌ڵام به‌ ده‌ستگرتن به‌ پره‌نسیپه‌کانی دژی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی کۆمه‌ڵه‌ی پێشتری ژێر ڕابه‌رایه‌تی کاک ئارامه‌وه‌ . دژی بنه‌ماڵه‌ بوونی کۆمه‌ڵه‌، له‌ڕوانگه‌ی ستراتیژی کاک ئارامه‌وه‌ یه‌ک بوعدی و تاک لایه‌نه‌ نه‌بوو، به‌ڵکو چه‌ند لایه‌نه‌ بوو که‌ یه‌کێک له‌ لایه‌نه‌گرنگه‌کانی هه‌مان ستراتیژیه‌ت، کۆتایی هێنان بوو به‌ مه‌ترسیه‌کانی جه‌لالیزم له‌ سه‌ر کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستان، به‌ڵام کۆمه‌ڵه‌ی ژێر ده‌ستی نه‌وشیروان شتێکی دیکه‌ بوو . کۆمه‌ڵه‌ی ژێر ده‌ستی نه‌وشیروان ته‌نها له‌و ڕووه‌وه‌ دژی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی بوو که‌ تای ته‌رازووه‌که‌ به‌ دیوی ستراتیژییه‌ کۆنه‌که‌ی ئیبراهیم ئه‌حمه‌ددا پارسه‌نگ بکات، واته‌ جه‌لالیزمی پێ به‌هێز بکات . نه‌وشیروان توانی هه‌ستی دژی مه‌لایی له‌ ڕیزه‌کانی کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌راندا، له‌هه‌ستێکی سیاسیی هوشیارانه‌وه‌ بگۆڕێت بۆ هه‌ستێکی خێڵه‌کی و کوێرانه‌ی جه‌لالیزم. کادرو ئه‌ندامانی کۆمه‌ڵه‌ به‌ جارێک چه‌واشه‌کران له‌ پرۆسه‌ی دژایه‌تیکردنی بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا و بوونه‌ قوربانی به‌هێزکردنی جه‌لالیزم وه‌ک جه‌مسه‌رێکی دیکه‌ی ناکۆکییه‌ خێڵه‌کییه‌که‌ .

له‌و سه‌رده‌مه‌دا که‌ نه‌وشیروان مسته‌فا به‌ هاوکاری و به‌پلانی تاڵه‌بانی بووه‌ سکرتێری کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران، هه‌نگاو به‌هه‌نگاو کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران دوورخرایه‌وه‌‌ له‌و باسه‌ گرنگانه‌ی که‌ کاک ئارام وه‌ک باسه‌ سه‌ره‌تایی و چاره‌نووسسازه‌کانی کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران وروژاندبوونی، به‌ڵام به‌داخه‌وه‌ که‌ هاوڕێکانی ئارام هه‌رگیزاوهه‌رگیز ئاوڕیان له‌و باسه‌ گرنگ و پڕ بایه‌خانه‌ نه‌دایه‌وه‌، له‌ نائاگاییدا بوونه‌ ده‌ستکه‌لای نه‌وشیروان - تاڵه‌بانی، یان به‌شێوه‌یه‌کی هه‌لپه‌رستانه‌ که‌وتنه ناو هاوکێشه‌ی کوشنده‌ی (شه‌ڕ- ئاشتی – ئاشتی - شه‌ڕ) له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا .... به‌هه‌رحاڵ، گرنگترین باسه‌ فه‌رامۆشکراوه‌کانی کاک ئارام له‌و سه‌رده‌مه‌دا بریتی بوون له‌:
- کێشه‌ی نه‌ته‌وایه‌تی و په‌یوه‌ندی ئه‌و کێشه‌یه‌ به‌ کێشه‌ی چینایه‌تییه‌وه‌ .

- په‌یوه‌ندی شۆڕش و دژه‌ شۆڕش له‌ سه‌ر ئاستی کوردستان و عێراقدا.

- ڕووبه‌ڕوو بوونه‌وه‌ له‌گه‌ڵ نه‌خشه‌و سیاسه‌ته‌کانی ئیمپریالزمی جیهانی له‌ عێراق و ناوچه‌که‌دا دژ به‌ بزووتنه‌وه‌ی ڕزگاریخوازنه‌ی کورد.- ده‌سه‌ڵاتی داهاتوو له‌ کوردستان و عێراقدا سۆشیالیستی بێت یان کاپیتاڵیستی .

- په‌یوه‌ندی دیموکراسی و سۆشیاڵیزم له‌ کوردستان و عێراقی دوای ڕوخاندنی ڕژێمی به‌عسدا.

- به‌هێزکردنی خه‌باتی چه‌کدارانه‌و پارتیزانی و گرێدانی به‌ خه‌باتی جه‌ماوه‌رییه‌وه‌.

کۆتایی هێنان به‌ هه‌یمه‌نه‌ی خێڵه‌کی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی به‌سه‌ر بزووتنه‌وه‌ی ڕزگاریخوازانه‌ی کورددا و ناساندنی به‌ جه‌ماوه‌ر وه‌ک به‌کرێگراوی ڕژێمه‌ دیکتاتۆره‌کانی ناوچه‌که‌ و هێزێکی دژه‌ شۆڕش له‌ کوردستاندا.
ئه‌و باسه‌ گه‌رم و گوڕو پڕبایه‌خه‌ تیۆریانه‌ی کاک ئارام که‌ له‌ ڕیزه‌کانی کۆمه‌ڵه‌دا بره‌ویان هه‌بوو، به‌دوای مه‌رگی ئه‌ودا، له‌لایه‌ن نه‌وشیروان مسته‌فای تازه‌سکرتێری کۆمه‌ڵه‌وه‌ ئاوی ساردیان پێده‌کرا .ئه‌مه‌ گه‌وره‌ترین فێڵی تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان مسته‌فا بوو له‌ ئه‌ندام و لایه‌نگرانی کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران که کێشه‌ی کورد له‌ قۆناغی شاخدا، بریتییه‌ له‌ ڕزگار بوون له‌ کێشه‌ی نه‌ته‌وایه‌تی . یاخود کۆمه‌ڵه‌ ڕێکخراوه‌یه‌کی کوردستانییه‌ نه‌ک عێراقی. کادره‌کان و ئه‌ندامانی کۆمه‌ڵه‌ وه‌ک جادوویان لێکرابێت، هه‌رگیز له‌ خۆیان نه‌ده‌پرسی دوای ڕزگاری کوردستان شێوه‌ی ده‌سه‌ڵاتی سیاسیی و ئیداری ئێمه‌ چییه‌ و چۆن ده‌بێت له‌ کوردستانێکی ڕزگارکراودا؟. پرسیارێکی له‌وجۆره‌ له‌ سه‌رده‌می شاخدا، کۆمیدی و گاڵته‌ ئامێز بوو، چونکه‌ سیاسه‌تی چه‌واشه‌کارانه‌ی تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان مسته‌فا له‌مه‌ڕ ئه‌وه‌ که‌ ئێمه‌ هێشتا نێچیره‌که‌مان ڕاونه‌کردووه‌ تا شه‌ڕ له‌ سه‌ردابه‌شکردنی بکه‌ین، له‌ ڕێکخستنه‌ ئاشکراو نهێنییه‌کانی کۆمه‌ڵه‌دا بوو بووه‌ مۆدی ڕۆژ. له‌وڕۆژگاره‌دا، ته‌نها کاردانه‌وه‌یه‌کی سیاسیی که‌ به‌رامبه‌ر به‌ ده‌سه‌ڵاتی تاکڕه‌وانه‌ی نه‌وشیروان مسته‌فا و سیاسه‌تی چه‌واشه‌کارانه‌ی ئه‌و له‌ناوکۆمه‌ڵه‌دا هه‌بوو، بریتی بوو له‌وه‌ که‌ شۆڕش ده‌بێت شۆڕشێکی سه‌راسه‌ری بێت له‌ عێراقدا . ئه‌و تێزه‌ له‌لایه‌ن مه‌لا به‌ختیار و سالار عه‌زیز و چه‌ند کادرێکی کۆنی دیکه‌ی کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌رانه‌وه‌ وروژێندرا بوو . تێزه‌که‌ی مه‌لا به‌ختیار – سالار عه‌زیز، له‌لایه‌ن نه‌وشیروان مسته‌فا – تاڵه‌بانییه‌وه‌ به‌ تێزی "عێراقچییه‌کان" ناوزه‌دکرا. ئه‌و تێزه‌ی مه‌لا به‌ختیار- سالار عه‌زیز، گه‌مژانه‌تر بوو له‌ تێزی "کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران بۆ کوردستان"ه‌که‌ی نه‌وشیروان مسته‌فا – تاڵه‌بانی، چونکه‌ له‌لایه‌که‌وه‌ جیاوازییه‌که‌ی ئاسمان و ڕێسمان بوو له‌گه‌ڵ باسی کێشه‌ سه‌ره‌کییه‌کانی شۆڕش له‌ عێراق و کوردستاندا که‌ کاک ئارام وه‌ک تێزه‌ سه‌ره‌تایی و سه‌ره‌کییه‌کان له‌ ناو کۆمه‌ڵه‌دا هێنابوویه‌ کایه‌وه‌ . له‌لایه‌کی دیکه‌شه‌وه‌، تێزه‌ "عێراقچی "یه‌که‌ی مه‌لابه‌ختیار- سالار عه‌زیز، تێزێک نه‌بوو که‌ له‌ زه‌روره‌ت و پێداویستییه‌کانی واقعی کوردستان و ناکۆکی بزووتنه‌وه‌ کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کانی کۆمه‌ڵگه‌وه‌ هه‌ڵهێنجرابێت، به‌ڵکو تێزێکی ئیختیاری و داهێنراوی ئه‌و دوو که‌سه‌ بوو که‌ وه‌ک مۆدو کاردانه‌وه‌یه‌ک به‌رامبه‌ر به‌ ده‌سه‌ڵاتی دیکتاتۆرانه‌و تاکڕه‌وانه‌ی نه‌وشیروان مسته‌فا له‌ ناو کۆمه‌ڵه‌دا هێنایانه‌ کایه‌وه‌، به‌ڵام به‌وحاڵه‌شه‌وه‌، ئه‌و تێزه‌ی مه‌لابه‌ختیار – سالار عه‌زیز توانی له‌ ناو ڕیزه‌کانی کۆمه‌ڵه‌ی به‌جه‌لالیکراوه‌که‌ی نه‌وشیروان مسته‌فادا جێی خۆی بگرێت و له‌ پاش ناکام مانه‌وه‌ی مفاوه‌زاتی ساڵی 1984 ی جه‌لالییه‌کان و ڕژێمی به‌عس، تا ئاستی ڕێکخراوه‌ی " ئاڵای شۆڕش " قه‌واره‌ی سیاسیی به‌خۆی بدات، به‌ڵام مه‌لابه‌ختیار- سالار عه‌زیز، له‌ دروستکردنی " ئاڵای شۆڕش "ه‌که‌یاندا دواکه‌وت بوون، چونکه‌ نه‌وشیروان مسته‌فا و تاڵه‌بانی له‌ مێژبوو ده‌سه‌ڵاتی خۆیان به‌ سه‌ر یه‌کێتی و کۆمه‌ڵه‌دا کردبووه‌ ده‌سه‌ڵاتێکی بێڕه‌قیب و بێمونافیس . ئه‌و ده‌سه‌ڵاته‌ بێڕه‌قیب و بێمونافیسه‌ی تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان ئه‌نجامی کاری یه‌ک شه‌وه‌ نه‌بوو له‌ ناو کۆمه‌ڵه‌ و یه‌کێتیدا، به‌ڵکو به‌رئه‌نجامی پرۆسه‌یه‌کی درێژخایه‌ن بوو له‌ ته‌جروبه‌کردن و پراکتیزه‌کردنی کاری مافیایی، ماسۆنی، مه‌کیاڤیلی و به‌عسییانه‌ له‌ ملشکاندنی ڕه‌قیب و نه‌یاره‌کانیاندا. له‌به‌ر ئه‌وه‌ زۆر ئاسان بوو بۆ جه‌لال تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان مسته‌فا که‌ مه‌لا به‌ختیار و سالار عه‌زیز شانشکاو ملشکاو بکه‌ن و ئاشی تڕڕ به‌ خۆیان و ڕێکخراوی " ئاش "ه‌که‌یان بنێنه‌وه‌ و له‌ ماوه‌ی 48 کاتژمێردا بنکه‌و باره‌گانیان گسک لێبده‌ن و مه‌لابه‌ختیار و چه‌ند کادرێکی دیکه‌یان ده‌ستگیر بکه‌ن و سالارعه‌زیز و ئه‌وانی دیکه‌شیان هه‌تا سوید، یان هه‌تاباوه‌شی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی له‌ زێوێ، نه‌غه‌داو ئورمیه‌دا کێوماڵ بکه‌ن . لێدان و تواندنه‌وه‌ی " ئاڵای شۆرش "، دوایین ئه‌ڵقه‌ له‌ زنجیره‌ی به‌هێزکردنی جه‌لالیزم بوو له‌لایه‌ن نه‌وشیروان مسته‌فاوه‌ . نه‌وشیروان مسته‌فا نه‌ک هه‌ر کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌رانی ئارام و ئاڵای شۆڕشه‌که‌ی مه‌لابه‌ختیار – سالار عه‌زیزی له‌ ڕاستای ستراتیژیه‌تی جه‌لالیدا توانده‌وه‌، به‌ڵکو زه‌ربه‌ی تێکشکێنه‌رو کاریگه‌ریشی له‌ "حسک"، "پاسۆک" و " حیزبی شیوعی " دا له‌سه‌رده‌می شاخدا . کاره‌ساتی خوێناوی قڕناقه‌و پشت ئاشان، مێژوو به‌ ناوی نه‌وشیروانه‌وه‌ تۆماریکردووه‌ . هه‌موو ئه‌و زنجیره‌ تاوانه‌ سیاسیی و پێشێلکارییانه‌ی مافی مرۆڤ له‌لایه‌ن نه‌وشیروان مسته‌فاوه‌، له‌ پێناوی ئه‌وه‌دا بووه‌ که‌ جه‌لالیزم به‌هێز بکات له‌ کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستاندا و خۆیشی وه‌ک دیکتاتۆرێک له‌ سێبه‌ری جه‌لالیزمدا گه‌وره‌ بکاته‌وه‌.

سه‌ره‌ڕای کوده‌تای نه‌وشیروان له‌ کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌رانی ئارام و سه‌ره‌ڕای ئه‌و هه‌موو پلانه‌ ملشکێن و پاشقولگرتنانه‌ی نه‌وشیروان مسته‌فا له‌ ئازادی بیروڕا، له‌ ئازادی سیاسیی و له‌ مارکسیسته‌کانی ‌ کوردستان، نه‌وشیروان مسته‌فا ده‌ست له‌ شکاندنی یه‌کجاری قه‌باخه‌که‌ی کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌رانه‌که‌ی خۆیشی هه‌ڵناگرێت و له‌ پێناوی باڵاده‌ستی جه‌لالیزم له‌ ناو بزووتنه‌وه‌ی مافیایی و چه‌ته‌گه‌ری کوردایه‌تی شاخدا، ئه‌و قه‌باغه‌ش له‌ به‌رده‌می بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا ووردووخاش ده‌کات .

له‌ پاش ناکام مانه‌وه‌ی مفاوه‌زاتی 1984ی جه‌لالییه‌کان و به‌عسییه‌کان و له‌پێش کیمابارانی هه‌ڵه‌بجه‌ و عه‌مه‌لیاتی ئه‌نفاله‌کاندا، که‌ ده‌کرێت وه‌ک به‌رئه‌نجامی ده‌ستێکه‌ڵکردنی تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان مسته‌فا له‌گه‌ڵ ڕژێمی ئێران و پارتی بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا داوه‌ری له‌سه‌ر بکرێت، جه‌لالیزم ده‌که‌وێته‌ کۆڵانه‌ داخراوه‌که‌وه‌ . له‌ ساڵانی 1987 -1988دا، جه‌لالیزم له‌به‌رده‌م هێرشه‌ سه‌ربازییه‌کانی به‌عسدا ده‌که‌وێته‌ مه‌نگه‌نه‌وه‌ . بۆ ده‌رهاتن له‌و مه‌نگه‌نه‌یه‌ دوو ڕێگا له‌ به‌رده‌م جه‌لالیزمدا ده‌مێنێته‌وه‌؛ یان ئاشبه‌تاڵی سه‌ربازی و سیاسیی، یاخود ته‌سلیم بوون به‌ حکومه‌تی ئێران و به‌ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی. ڕێگای سێهه‌م له‌به‌رده‌می جه‌لالییه‌کاندا نامێنێته‌وه‌ . جه‌لالیزم وه‌ک پیشه‌ی هه‌میشه‌یی خۆی، له‌ کاتی قه‌یران و شکسته‌کانیدا ناچار ده‌بێت که‌ په‌نا بۆ ته‌سلیم بوون به‌ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی و حکومه‌تی ئێران ببات . له‌ ساڵی 1987 به‌ دواوه‌، جه‌لالیزم ڕێگای سات و سه‌ودا و سیخوڕیکردن بۆ ڕژێمی ئێران ده‌گرێته‌ به‌ر و به‌ پێی نه‌خشه‌ی نه‌وشیروان مسته‌فا – جه‌لال تاڵه‌بانی، چه‌کداره‌کانیان ده‌ستی پاسدار ده‌گرن بۆ ته‌قاندنه‌وه‌ی بیره‌ نه‌وته‌کانی که‌رکوک . له‌ ساڵی 1988یشدا ده‌ستی پاسدار ده‌گیرێت بۆ داگیرکردنی هه‌ڵه‌بجه‌ . نه‌وشیروان مسته‌فا به‌ به‌شداریکردن له‌و دوو تاوانه‌دا، لاپه‌ڕه‌یه‌کی دیکه‌ی‌ له‌ مێژووی خۆی ڕه‌شکرده‌وه‌ له‌ پێناو ڕزگارکردنی جه‌لا‌لیزم له‌ بنبه‌ستدا . که‌واسوری به‌رله‌شکری نه‌وشیروان بۆ ئه‌رته‌ش و سوپای پاسدارانی ئێران، هه‌نگاوێکی نیوه‌ ناچڵ بوو بۆ ڕزگارکردنی جه‌لالیزم له‌ کۆڵانه‌ داخراوه‌که‌دا . بۆ ته‌واوکردنی نیوه‌ی دیکه‌ی ئه‌و هه‌نگاوه‌، نه‌وشیروان ده‌بوایه‌ قاوغه‌که‌ی کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌رانه‌ به‌ جه‌لالی کراوه‌که‌ی له‌ به‌رده‌می بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا ووردو خاش و فت بکات . نه‌وشیروان مسته‌فاو جه‌لال تاڵه‌بانی، له‌ ترسی ئه‌وه‌ که‌ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی کێشه‌یان له‌گه‌ڵ حکومه‌تی ئێراندا بۆ دروست نه‌که‌ن، ملیان شۆڕکرده‌وه‌ له‌به‌رده‌می داخوازییه‌کانی بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا و کۆتاییان هێنا به‌ قۆناغی چه‌ند جه‌وله‌ له‌ شه‌ڕی خوێناوی نێوانیان.

یه‌که‌مین داخوازی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی له‌ تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان بۆ ئاشتی نێوانیان ئه‌وه‌ بوو که‌ کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌ران به‌ دروشمه‌ کلاسیکییه‌ دژی بنه‌ماڵه‌ییه‌کانییه‌وه‌ به‌خاک بسپێرن . نه‌وشیروان مسته‌فا له‌ پێناوی ڕزگارکردنی جه‌لالیزم له‌ قه‌یران و بنبه‌ستدا، سه‌ری له‌به‌رده‌م داخوازییه‌کانی بنه‌ماڵه‌دا شۆڕکرده‌وه‌ و به‌ بیانووی ئه‌وه‌ که‌ سه‌رده‌می مارکسیزم به‌سه‌رچووه‌، په‌یکه‌ری بێ گیانی کۆمه‌ڵه‌ی ڕه‌نجده‌رانه‌ به‌ جه‌لالیکراوه‌که‌ی له‌ دۆڵه‌کانی قاسمه‌ڕه‌شدا به‌ خاک سپارد و " به‌ره‌ی کوردستانی" یان به‌ره‌ی مافیا وشڕه‌خۆره ده‌سه‌ڵاتداره‌کانی ئه‌مڕۆیان پێكهێنا .

ئاشکرا بوو که‌ "به‌ره‌ی کوردستانی " " به‌ره‌ی که‌وتنه‌ ته‌نگان"ه‌ی بزووتنه‌وه‌ی کوردایه‌تی ژێر ڕابه‌رایه‌تی جه‌لالی و مه‌لایی بوو . له‌ کاتی ته‌نگانه‌دا، جه‌لالی و مه‌لایی هه‌میشه‌ برا و ته‌با بوون، به‌ڵام له‌کاتی ئاساییشدا، هه‌ریه‌که‌یان له‌ دیدگای ئه‌وی دیکه‌یانه‌وه‌ نۆکه‌ری بێگان و دوژمن بوو. به‌محاڵه‌شه‌وه‌، به‌ هۆی ده‌به‌نگی سه‌دامه‌وه‌، ته‌مه‌نی "به‌ره‌ی کوردستانی" کورت بوو. داگیرکردنی کوه‌یت له‌ لایه‌ن سه‌دامه‌وه‌، ئه‌نجامه‌که‌ی به‌ ڕاپه‌ڕینی به‌هاری 1991 شکایه‌وه‌ . له‌ ڕۆژانی کورتی ڕاپه‌ڕیندا، بزووتنه‌وه‌یه‌ک به‌ ناوی بزووتنه‌وه‌ی شوراکان سه‌ریهه‌ڵدا . سه‌ره‌ڕای ساوایی، که‌م ئه‌زموونی سیاسیی، هه‌ڵه‌کردن و پاشکۆیه‌تی له‌ ڕه‌وتی ئاژاوه‌گێڕی کۆمۆنیستی حیکمه‌تی و شۆڤێنیزمی چه‌پی ئێرانی، به‌ڵام له‌گشتییه‌تی خۆیدا، شۆڕشگێڕترین، پێشکه‌وتووخوازترین و دیموکراسیخوازترین جوڵانه‌وه‌ی سیاسیی بوو له‌ کوردستاندا که‌ ده‌یویست کۆمه‌ڵگه‌ به‌ره‌و گۆڕانی نوێ و ڕیشه‌یی ببات . که‌چی له‌و ماوه‌ 45 ڕۆژییه‌دا، که‌ ته‌مه‌نی کورتی ڕاپه‌ڕینی پێ پێوانه‌ ده‌کرێت، جه‌لالیزم به‌ تووندی ده‌ستیکرد به‌ دژایه‌تی ئه‌و جووڵانه‌وه‌ چه‌پگه‌راییه‌ نوێیه‌ و جه‌لال تاڵه‌بانی له‌ بڵندگۆی ڕادیۆ که‌یانه‌وه‌ و به‌ ده‌نگی زوڵاڵی " فه‌رهاد سه‌نگاوی " فه‌توای داخستنی بنکه‌ شوراییه‌کانیدا و نه‌وشیروان مسته‌فای دیموکراتخوازی ئه‌مڕۆش له‌ سه‌نگه‌ری جه‌لالیزمدا پشتیوانی له‌ فه‌تواکه‌ی تاڵه‌بانی دژ به‌ شوراکان کرد، چونکه‌ ده‌یزانی که‌ درێژبوونه‌وه‌ی ته‌مه‌نی شوراکان واته‌ کورتبوونه‌وه‌ی ته‌مه‌نی جه‌لالیزم و دیکتاتۆریه‌تی جه‌لالی له‌ دواڕۆژدا.

ڕاپه‌ڕین ئه‌نجامه‌که‌ی به‌ ئاواره‌بوونی ملیۆنی خه‌ڵکی کوردستان و کۆتایی ته‌مه‌نی بزووتنه‌وه‌ی شوراکان شکایه‌وه‌. شکستی ڕاپه‌ڕین، ئاواره‌یی و کۆتایی ته‌مه‌نی شوراکانیش، ئه‌نجامه‌که‌ی به‌ ماچکردنی سه‌دام له‌لایه‌ن جه‌لال و مه‌سعوده‌وه‌ شکایه‌وه‌ . ماچکردن و ده‌ست له‌ملانکردنی سه‌دام له‌لایه‌ن ڕابه‌رانی بزووتنه‌وه‌ی چه‌ته‌گه‌ری کوردایه‌تی و به‌ره‌ی کوردستانییه‌وه‌، ئه‌نجامه‌که‌ی به‌ ده‌سه‌ڵاتداری و فه‌رمانڕه‌وایه‌تی جه‌لالیزم و مه‌لایزم به‌ سه‌ر هه‌رسێ پارێزگای دهۆک، هه‌ولێر و سلێمانی کۆتاییهات . له‌م قۆناغه‌دا ئیتر جه‌لالی و مه‌لایی له‌ قه‌یران و بنبه‌ستی سیاسیی و سه‌ربازی ده‌رهاتوون و له‌ دۆخێکی بێشه‌ڕ و له‌ ئاشتیدا ده‌ژین، به‌ڵام له‌ ئاشتیدا ژیان به‌ پێچه‌وانه‌ی فه‌لسه‌فه‌ی بوونی جه‌لالی و مه‌لاییه‌وه‌یه‌ . که‌واته‌ له‌م قۆناغه‌دا، ده‌بێت گه‌مه‌ کۆنه‌که‌ ده‌ستپێبکاته‌وه‌ و زوڕنای شه‌ڕ له‌ لایه‌ن مه‌لایی و جه‌لالیه‌ته‌وه‌ لێبدرێت، به‌ڵام لێدانی زوڕنای شه‌ڕ له‌ دژی یه‌کترنا، به‌ڵکو له‌ دژی پێکاکا . لێدانی پێکاکا له‌ ساڵی 1992دا له‌لایه‌ن جه‌لالی و مه‌لاییه‌کانه‌وه‌، ته‌نها بۆ ڕازیکردنی دڵی ده‌وڵه‌تی تورک نه‌بوو، به‌ڵکو له‌ترسی گه‌شه‌کردنی پێکاکا بوو له‌ کوردستانی باشوردا . پێکاکا به‌ گه‌رمی خه‌ریکی کاری ڕێکخستنی سیاسیی و حیزبی بوو له‌ هه‌ردوو ناوچه‌کانی بادینان و سۆراندا . گه‌شه‌کردنی زیاتری پێکاکا له‌و دوو ناوچه‌یه‌دا، له‌ دوائه‌نجامدا ده‌بووه‌ هۆی لاوازکردنی ده‌سه‌ڵاتی جه‌لالی و مه‌لایی . نه‌وشیروان مسته‌فا نه‌ک هه‌ر هه‌ڵوێستی نه‌یاری خۆی نه‌نواند به‌رامبه‌ر به‌ لێدانی پێکاکا، به‌ڵکو یه‌کێک بوو له‌ نه‌خشه‌داڕێژه‌رانی لێدان و لاوازکردنی پێکاکا به‌ قازانجی جه‌لالیزم له‌ پله‌ی یه‌که‌مدا و مه‌لاییش له‌ پله‌ی دووه‌مدا . نه‌وشیروان به‌ به‌شداریکردن له‌ لێدانی پێکاکادا، بووه‌وه‌ به‌ چه‌نده‌مین فریادڕه‌سی جه‌لالیزم له‌ کوردستاندا . خزمه‌ته‌کانی نه‌وشیروان به‌ به‌هێزکردنی جه‌لالیزم به‌ لێدانی پێکاکایشه‌وه‌ نه‌وه‌ستا، به‌ڵکو بزووتنه‌وه‌ی ئیسلامی کوردستان-عێراقیشی گرته‌وه‌ . بزووتنه‌وه‌ی ئیسلامی، بزووتنه‌وه‌یه‌کی چه‌کداری دینی تووندڕه‌و بوو که‌ له‌ ناوچه‌ی شاره‌زوور، گه‌رمیان و پشده‌ردا خاوه‌نی بنکه‌ی جه‌ماوه‌ری خۆی بوو . پێده‌چوو ئه‌و بزووتنه‌وه‌یه‌ گه‌شه‌ به‌خۆی بدات و به‌ پشتیوانی هێزه‌ چه‌کداره‌که‌ی سه‌رئێشه‌ بۆ جه‌لالیزم دروست بکات و له‌ نفوز و هه‌یمه‌نه‌ی بێڕه‌قیبی جه‌لالی له‌ ناوچه‌ی سۆراندا که‌مبکاته‌وه‌ . ئه‌و بزووتنه‌وه‌یه‌ش، به‌ فه‌رمانی جه‌لال تاڵه‌بانی – ناوشیروان مسته‌فا، له‌ ساڵی 1993دا که‌وته‌ به‌ر په‌لاماری سه‌ربازی جه‌لالییه‌کان و کران به‌ پۆڕی خوراو . لێره‌دا، قسه‌ له‌سه‌ر مه‌ترسی ئه‌و بزووتنه‌وه‌ ئیسلامییه‌ نییه‌ له‌ سه‌ر ئازادی و دیموکراسی له‌ کوردستاندا، چونکه‌ خودی جه‌لالییه‌کان له‌و بزووتنه‌وه‌ ئیسلامی ترسناکتر بوون له‌ سه‌ر ئازادی و دیموکراسی، به‌ڵکو قسه‌ له‌سه‌ر خودی نه‌وشیروانه‌ وه‌ک جه‌لالییه‌ک که‌ ده‌ستی له‌و شه‌ڕه‌ خێڵه‌کییه‌دا هه‌بووه‌ و به‌شدار بووه‌ له‌ تاوانێکی دیکه‌ی جه‌لالییه‌کاندا. بزووتنه‌وه‌ی ئیسلامیش دوایین ئه‌ڵقه‌ له‌ زنجیره‌ سیناریۆی تاوانه‌کانی نه‌وشیروان نه‌بوو له‌ پێناو ڕزگارکردنی جه‌لالیزم له‌ قه‌یراندا، به‌ڵکو دوایین تاوانی نه‌وشیروان ده‌ستپێکردنه‌وه‌ی گه‌مه‌ ته‌قلیدی و خوێناوییه‌که‌ی شه‌ڕی جه‌لالی و مه‌لایی بوو له سه‌ره‌تای‌ ئایاری 1994 دا .
نه‌وشیروان مسته‌فا و جه‌لال تاڵه‌بانی له‌وه‌ تێگه‌یشتن که‌ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی ده‌یانه‌وێت له‌ ڕێگای ده‌ستبه‌سه‌راگرتنی گومرکی ئیبراهیم خه‌لیله‌وه‌ جه‌لالییه‌کان بکه‌نه‌ پاشکۆی ده‌سه‌ڵاتی خۆیان، به‌ فه‌رمانی جه‌لال تاڵه‌بانی – نه‌وشیروان مسته‌فا، ئاگری شه‌ڕی گومرکی ئیبراهیم خه‌لیل هه‌ڵگیرسا. سێ ساڵ بوو که‌ جه‌لالییه‌کان و مه‌لاییه‌کان داهاتی گومرکی ئیبراهیم خه‌لیلیان ده‌دزی، که‌چی نه‌وشیروان مسته‌فا ئاماده‌ نه‌بوو یه‌ک ڕسته‌ له‌باره‌ی داهاتی ئیبراهیم خه‌لیله‌وه‌ به‌ خه‌ڵکی کوردستان بڵێت، به‌ڵام که‌ شه‌ڕه‌ که‌یان له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا ده‌ستپێکرد، بۆ چاوه‌شه‌کردنی ڕای گشتی خه‌ڵکی کوردستان و هه‌ڵخڕاندنی ڕای گشتی به‌ قازانجی جه‌لالییه‌کان، چووه‌ سه‌ر ته‌له‌فزیۆنی گه‌لی جه‌لالییه‌کان و ڕای گه‌یاند که‌ :" له‌ ماوه‌ی دوومانگدا، واته‌ مانگی 9 تا مانگی 11 ی ساڵی 1993، پاره‌ی به‌ده‌ستهاتوو له‌ گومرکی ئیبراهیم خه‌لیل، 350 ملیۆن دینارو 4 ملیۆن دۆلاربووه‌ " . ئه‌مه‌ له‌ کاتێکدا بوو که‌ هیچ هاوڵاتییه‌کی کورد نه‌یده‌زانی که‌ داهاتی ڕۆژانه‌، یان مانگانه‌و ساڵانه‌ی ئه‌و خاڵی گومرکییه‌ چه‌نده‌یه‌ و چی لێده‌کرێت، به‌ڵام نه‌وشیروان مسته‌فا بۆ هه‌ڵخڕاندنی هه‌ست و سۆزی گشتی به‌ قازنجی جه‌لالییه‌کان له‌ کاتی ده‌ستپێکردنی شه‌ڕه‌که‌دا ناچار بوو ئه‌و ڕاستییه‌ ئاشکرا بکات . به‌درێژایی شه‌ڕی نێوان جه‌لالی و مه‌لاییه‌کان، نه‌وشیروان به‌شێک بوو له‌ به‌ڕێوه‌به‌رانی شه‌ڕه‌که‌ . له‌و شه‌ڕدا سه‌دان تاوانی نامرۆیی ئه‌نجامدراوه‌و نه‌وشیروان، هه‌روه‌ک مه‌سعود و جه‌لال و ئه‌وانیتر به‌شێکه‌ له‌و تاوانانه‌ .

نه‌وشیروان فریادڕه‌سی جه‌لالیزم له‌ به‌رگی گۆڕاندا


31 ئابی 1996 و گرتنه‌وه‌ی هه‌ولێر له‌لایه‌ن بنه‌ماڵه‌ی بارزانییه‌وه‌، ده‌کرێت وه‌ک دووهه‌مین  و دوایین ئه‌ڵقه‌ له‌ مێژووی زنجیره‌ شکست و به‌چۆکدا هاتنی جه‌لالیزم له‌به‌رده‌می بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا داوه‌ری له‌سه‌ربکرێت . 31 ئاب، زه‌برێکی هێنده‌ کاریگه‌ر بوو له‌ جه‌لالیزم که‌ ئیتر ئه‌و باڵه‌ له‌ بزووتنه‌وه‌ی چه‌ته‌گه‌ری کوردایه‌تی، توانای خۆ نوێکردنه‌وه‌ی له‌ به‌رگی " جه‌لالی و یه‌کێتی نیشتمانی "دا نه‌ما. به‌ دوای 31 ئابی 1996دا، جه‌لالیزم له‌ باڵێکی ڕه‌قیبی مه‌لاییه‌وه‌ ده‌گۆڕێت بۆ باڵێکی ته‌سلیم بوو، ملکه‌چ و مه‌سینه‌هه‌ڵگری بنه‌ماڵه‌ی بارزانی . به‌گشتی ده‌کرێت بڵێم که‌ 31 ئاب، کۆتایی جه‌لالیزمه‌ به‌ شێوه‌یه‌کی دراماتیکی . 31 ئاب، نه‌ک له‌ڕووی سیاسییه‌وه‌، به‌ڵکو له‌ڕووی ئیعلامی و ئابووریشه‌وه‌ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی ده‌کاته‌ قوله‌ی قاف و جه‌لالیش ده‌کاته‌ مێرووله‌که‌ که‌ توانای هه‌ڵگه‌ڕانی  پیایدا نییه‌ .

ئه‌گه‌رچی 31 ئاب زه‌ربه‌یه‌کی گورچک بڕه‌ له‌ جه‌لالیزم، به‌ڵام 31 ئاب بۆخۆی پرۆسه‌یه‌کی ته‌واو نه‌کراوه‌ له‌ به‌ جه‌به‌روتکردنی بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا . داگیرکردنی عێراق له‌لایه‌ن ئیمپریالیزمی ئه‌مریکاو ڕووخاندنی ڕژێمی به‌عس له‌ ساڵی 2003دا، هه‌مان پرۆسێس به‌سه‌رئه‌نجام ته‌واوه‌تی خۆی ده‌گه‌یه‌نێت . ڕوخانی ڕژێمی به‌عس، ڕوخانی یه‌کجاری جه‌لالیزمیشه‌ له‌ سه‌ر دوو ئاستی کۆنکرێتدا:

1-  جه‌لالیزم له‌ڕووی ئیداری و شێوه‌ی حکومڕانیدا له‌ ناوچه‌ی سلێمانیدا به‌کرده‌وه‌ شکست ده‌خوات و تووشی قه‌یرانی ده‌سه‌ڵات و ئیداری ده‌بێت .

2-    شکتی جه‌لالی له‌ ئیداره‌و حوکمڕانیدا، ڕاسته‌وخۆ کاردانه‌وه‌ی له‌سه‌ر بنکه‌ی جه‌ماوه‌ری، ڕێکخستنه‌کان و سه‌رکردایه‌تی جه‌لالییه‌کاندا ده‌بێت . حکومڕانی جه‌لالیزم له‌ خواره‌وه‌ و له‌سه‌ره‌وه‌ ده‌که‌وێته‌ به‌ر شه‌پۆلی ناڕه‌زایه‌تییه‌وه‌ .

هه‌ڵبه‌ت نابێت ئه‌وه‌ش له‌ بیر بکه‌ین که‌ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی و مه‌لاییه‌کانیش له سه‌ر‌ ئاستی حوکمڕانیدا، هه‌روه‌ک جه‌لالییه‌کان شکستیان خواردووه‌ و تووشی قه‌یرانی ئیداری و ده‌سه‌ڵات هاتوون، به‌ڵام کێشه‌که‌ ئه‌وه‌یه‌ که‌ بنکه‌ی کۆمه‌ڵایه‌تی و جه‌ماوه‌ری مه‌لاییه‌کان و بنه‌ماڵه‌ی بارزانی، وه‌ک کۆیله‌ بارهێنراون و سیفه‌تێکی مێگه‌لییان پێبه‌خشراوه‌ که‌ توانای هه‌ڵگه‌ڕانه‌وه‌یان له‌ شوانه‌که‌یان نییه‌، ئه‌مه‌ سه‌ره‌ڕای ده‌سه‌ڵاتی سه‌رکوتگه‌رانه‌و وه‌حشیانه‌ی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی به‌سه‌ر هه‌ولێر و دهۆک و ناوچه‌کانی سه‌ر به‌و دوو پارێزگه‌یه‌دا. له‌ بارودۆخێکی له‌وجۆره‌دایه‌ که‌ نه‌وشیروان مسته‌فا ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ سه‌ر شانۆکه‌ .

له‌ 31 ئابی 1996 به‌دواوه‌ ‌ نه‌وشیروان له‌ سه‌ر شانۆکه‌ وون ده‌بێت و تاکاتی نووسینه‌وه‌ی ده‌ستووری عێراقی له‌ ساڵی 2005 دا خۆی ده‌رناخاته‌وه‌. خۆدوورخستنه‌وه‌ و که‌ناره‌گیریکردنی نه‌وشیروان له‌ 31 ئاب به‌دواوه‌، تووڕه‌بوون و تۆرانی نه‌وشیروان نییه‌ له‌ دیکتاتۆرییه‌تی تاڵه‌بانی له‌ ناو یه‌کێتیدا، یاخود تووڕه‌بوون و ناڕه‌زایه‌تی ئه‌و نییه‌ دژی گه‌نده‌ڵییه‌ ئیدارییه‌کان و چه‌ته‌گه‌ری سه‌ران و به‌رپرسانی یه‌کێتی، به‌ڵکو شانی خۆ ده‌رهێنانه‌ له‌ ژێر باری شکتی جه‌لالی له‌ 31 ئاب و گه‌نده‌ڵییه‌ ئیدارییه‌کانیدا و خۆ ئاماده‌کردنه‌وه‌یه‌تی بۆ ڕزگارکردنی جه‌لالیزم له‌ شکست و قه‌یرانێک که‌ له‌گه‌ڵی به‌ره‌وڕوو بووه‌ . له‌و 9 ساڵه‌دا (31 ئابی 1996 – 2005)، نه‌وشیروان هیچ ڕه‌خنه‌ و ناڕه‌زایه‌تییه‌کی کۆنکرێتی به‌رامبه‌ر به‌ جه‌لال تاڵه‌بانی و گه‌نده‌ڵییه‌ ئیداری و حکومییه‌کانی جه‌لالیزم نییه، به‌ڵکو ئه‌ڵقه‌ له‌گوێی جه‌لال تاڵه‌بانیشه‌ و له‌سه‌ر داوای تاڵه‌بانی به‌شداری له‌ نووسینه‌وه‌ی ده‌ستووری عێراقیدا ده‌کات . به‌دوای ئه‌وه‌دا که‌ ده‌نگی ناڕه‌زایه‌تی خه‌ڵکی کوردستان (به‌تایبه‌تی له‌ 2006 به‌دواوه‌) ده‌گاته‌ ‌ئاستی هه‌ڕه‌شه‌کردن له‌ ده‌سه‌ڵاتی دیکتاتۆر، گه‌نده‌ڵ و دزی جه‌لالی (به‌هه‌مان شێوه‌ش مه‌لایی)، نه‌وشیروان له‌سه‌ر شانۆکه‌ به‌ شێوه‌یه‌کی دیکه‌ ده‌رده‌که‌وێته‌وه‌ و پۆستی جێگری سکرتێری گشتی یه‌کێتی به‌جێده‌هێڵێت و کۆمپانیای ووشه‌ داده‌مه‌زرێنێت .

دامه‌زراندنی کۆمپانیای ووشه‌، ئه‌نجامی قه‌یران، شکست و بنبه‌ستی جه‌لالیزمه‌ له‌ به‌رده‌می بنه‌ماڵه‌ی بارزانی و له‌ پرۆسه‌ی حوکمڕانیدا . کۆمپانیای ووشه‌ ده‌یه‌وێت داڕمانی جه‌لالیزم له‌ چوارچێوه‌یه‌کی سیاسیی نوێدا بینا بکاته‌وه‌، به‌ڵام ئه‌مجاره‌یان نه‌ک له‌ژێر ناوی " جه‌لالی و یه‌کێتی "دا، به‌ڵکو له‌ ژێر ناوی کۆمپانیای " ووشه‌ و لیستی گۆڕان "دا . نه‌وشیروان مسته‌فا، له‌م قۆناغه‌دا هه‌مان ڕۆڵی جه‌لال تاڵه‌بانی سه‌رده‌می ئینشقاقی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د له‌ پارتی دیموکراته‌که‌ی دواتری مه‌لا مسته‌فا ده‌گێڕێت . کاتێک ئیبراهیم ئه‌حمه‌د ئینشقاقی خسته‌ ناو پارتییه‌وه‌، جه‌لال تاڵه‌بانی ئیختیارکرد بۆ گه‌مه‌یه‌کی درێژخایه‌ن له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا تا له‌ گۆڕانکارییه‌کانی داهاتووی ده‌سه‌ڵات له‌کوردستاندا به‌شێک بۆ نه‌وه‌ و وه‌چه‌کانی بپچڕێت . ئیبراهیم ئه‌حمه‌د، باڵی ئینشقاقی خۆی ناو لێنه‌نا " بله‌ییه‌کان یان ئیبراهیمی " یه‌کان، به‌ڵکو ناوی لێنا باڵی " جه‌لالی"یه‌کان، چونکه‌ ته‌مه‌ن ڕێگای پێنه‌ده‌دا ئه‌و گه‌مه‌ی به‌ده‌سه‌ڵاتگه‌یشتنه‌ به‌ ناوی خۆیه‌وه‌ تۆمار بکات .جه‌لال تاڵه‌بانیش، هه‌روه‌ک ئیبراهیم ئه‌حمه‌د، ته‌مه‌ن ڕێگای پێنادات له‌وه‌ زیاتر به‌ ناوی " جه‌لالی و یه‌کێتی "یه‌وه‌ هه‌مان گه‌مه‌ له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا درێژه‌پێبدات و ئێستا ئه‌و ڕۆڵه‌ی خۆی به‌ نه‌وشیروان مسته‌فا ده‌سپێرێت . سه‌رنج له‌و مه‌هزه‌له‌یه‌ بده‌ن که‌ کاتێک ئیبراهیم ئه‌حمه‌د که‌وته‌ قۆناغی پیریه‌وه‌، زۆر نه‌رم بوو به‌رامبه‌ر به‌ بارزانی و بنه‌ماڵه‌که‌ی. جه‌لال تاڵه‌بانیش هه‌مان سیناریۆی ئیبراهیم ئه‌حمه‌دی دووباره‌کرده‌وه‌ و له‌ دوا ساته‌کانی ته‌مه‌نی خۆیدا، ڕۆژێک ده‌چێته‌ سه‌ر گۆڕی ئیدریس و مه‌لامسته‌فا، ڕۆژێکیتریش له‌ یاداشته‌ پڕ له‌ درۆکانیدا فرمسێکی تیمساحی بۆ مه‌لا مسته‌فا هه‌ڵده‌ڕێژێت !. له‌وه‌ش سه‌رنجڕاکێشتر، کاتێک ئیبراهیم ئه‌حمه‌د مرونه‌تی له‌خۆی نیشانده‌دا به‌رامبه‌ر بارزانی و بنه‌ماڵه‌که‌ی، تاڵه‌بانی له‌شاخدا شه‌ڕی دژی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی ڕاده‌گه‌یاند . ئێستاش هه‌مان شانۆگه‌ری به‌ دیوی نه‌وشیروان مسته‌فادا خۆی دووباره‌ ده‌کاته‌وه‌ . کاتێک تاڵه‌بانی سه‌ری شۆڕکردووه‌ بۆ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی، نه‌وشیروان مسته‌فا به‌رنامه‌ی لیستی گۆڕان ڕاده‌گه‌یه‌نێت که‌ ڕاسته‌وخۆ دژی شێوه‌ی حوکمڕانی خێڵه‌کی بنه‌ماڵه‌ی بارزانییه‌و ده‌یه‌وێت له‌ ڕێگای به‌رنامه‌یه‌کی لیبراڵییه‌وه‌ گه‌مه‌ی " جه‌لالی " ئیبراهیم ئه‌حمه‌د و تاڵه‌بانی له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا بۆ ده‌یان ساڵی دیکه‌ درێژ بکاته‌وه‌، گه‌مه‌یه‌ک که‌ نه‌ک هه‌ر په‌یوه‌ندییه‌ سیاسیی، کۆمه‌ڵایه‌تی و کڵتوورییه‌کانی کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستان له‌ خۆیدا ده‌توێنێته‌وه‌، به‌ڵکو هێز و تینش به‌ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی ده‌داته‌وه‌ و بۆ ده‌یان ساڵی دیکه‌ش ئه‌و بنه‌ماڵه‌یه‌ ده‌کاته‌ مڵۆزم به‌سه‌ر ملی گه‌لی کورده‌وه‌ .

نه‌وشیروان مسته‌فا له‌ کۆمیدیای مارکسیزمه‌وه‌ بۆ کۆمیدیای لیبراڵیزم

کۆمپانیای ووشه‌ و لیستی گۆڕان، ئاکام و سه‌نتیتێزی داڕمانی جه‌لالیزمه‌ له‌ به‌رده‌م جه‌به‌روتی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی و له‌ پرۆسه‌ی حوکمڕانییه‌که‌یدا . نه‌وشیروان مسته‌فا ده‌یه‌وێت ئه‌م داڕمان و شکسته‌ی جه‌لالیزم بینا بکاته‌وه‌، به‌ڵام ئه‌مجاره‌یان نه‌ک له‌ژێر ناوی " جه‌لالی و یه‌کێتی "دا و به‌ ئاڵای مارکسیزم یان سۆشیاڵ دیموکراتییه‌وه‌، به‌ڵکو له‌ ژێر ناوی " کۆمپانیای ووشه‌و لیستی گۆڕان "دا به‌ ئاڵای لیبراڵێزم و ده‌وڵه‌تی یاساوه‌ . نه‌وشیروان مسته‌فا له‌وه‌ تێگه‌یشتووه‌ که‌ پرۆسه‌ی گۆڕانکاری مێژوویی کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستان،  ئیتر بیناکردنه‌وه‌ی جه‌لالیزمی له‌ ژێر دروشمه‌ درۆینه‌کانی مارکسیزم و سۆشیاڵ دیموکراتیدا خستووه‌ته‌ خانه‌ی مه‌حاڵه‌وه‌ . له‌به‌رئه‌وه‌، نه‌چاره‌ په‌نا بۆ دروشمه‌ لیبراڵییه‌کان و مه‌یله‌ لیبراڵییه‌کانی کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستان ببات تا جه‌لالیزم له‌و چوارچێوه‌ ئایدیۆلۆژییه‌ته‌دا ڕێکبخاته‌وه‌. نه‌وشیروان له‌ بیناکردنه‌وه‌ی جه‌لالیزمدا ئه‌زمونێکی دوورودرێژی هه‌یه‌ . له‌ ساڵانی حه‌فتای سه‌ده‌ی ڕابردوودا، هاوشان له‌گه‌ڵ جه‌لال تاڵه‌بانیدا توانیان به‌فرت و فێڵ و به‌ چوونه‌به‌رگی مارکسیزم و تیۆری سێ جیهانی ماوتسی تۆنگ، که‌ له‌و ڕۆژگاره‌دا مۆد و باوی بوو، هه‌موو ئه‌و که‌سانه‌ فریوبده‌ن که‌ خۆیان به‌ مارکسیست ده‌زانی و ده‌یانویست له‌ ڕوانگه‌ی مارکسیزمه‌وه‌ کێشه‌ی کورد یه‌کاڵا بکه‌نه‌وه‌ . ئه‌مڕۆش له‌ کوردستاندا ته‌وژم و مه‌یلێکی لیبراڵی (به‌ تایبه‌ت له‌ ناو ڕۆشنبیراندا) له‌ گۆڕێدایه‌ که‌ قسه‌ له‌ لیبراڵیزه‌کردنی ده‌سه‌ڵات له‌ کوردستاندا ده‌کات. نه‌وشیروان ده‌یه‌وێت له‌ ڕێگای ئیحتواکردنی ئه‌و ته‌وژم ومه‌یله‌ لیبراڵییه‌وه، دووباره‌‌ جه‌لالیزم بینا بکاته‌وه‌. ئه‌م گه‌مه‌ شێوه‌ لیبراڵییه‌ی‌ نه‌وشیروان، به‌بیرهێنه‌ره‌وه‌ی هه‌مان گه‌مه‌ی مارکسیزمه‌ باوه‌ڕپێنه‌بووه‌که‌ی ساڵانی حه‌فتاو هه‌شتای سه‌ده‌ی بیسته‌مه‌که‌یه‌تی . نه‌وشیروان هه‌روه‌ک ئه‌وه‌ی که‌ بڕوای به‌ مارکسیزم نه‌بوو، به‌هه‌مان شێوه‌ش بڕوای به‌ لیبراڵیزم نییه‌ . لیبراڵیزم هه‌تا ئه‌و شوێنه‌ جێگا سه‌رنجی نه‌وشیروانه‌ که‌ جه‌لالیزمی پێ بینا بکاته‌وه‌ و بۆ گه‌مه‌ی (شه‌ڕ- ئاشتی – ئاشتی شه‌ڕ) له‌گه‌ڵ بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا به‌کاری بهێنێت . به‌ واتایه‌کی دیکه‌، نه‌وشیروان بڕوای به‌ مارکسیزم نه‌بوو، به‌ڵام مارکسیزمی وه‌ک میکانیزمێک به‌کار هێنا بۆ به‌هێزکردنی جه‌لالیزمی ڕێکخراو له‌ " یه‌کێتی نیشتمانی کوردستان "دا . به‌هه‌مان شێوه‌، نه‌وشیروان بڕوای به‌ لیبراڵیزم و سیسته‌می حوکمڕانی لیبراڵی نییه‌، به‌ڵام وه‌ک دروشمێک بۆ هێزکۆکردنه‌وه‌ به‌ قازانجی ڕزگارکردنی جه‌لالیزم له‌ قه‌یران و له‌ داڕمان به‌کاری ده‌هێنێت.

هیچ نه‌گۆڕاوه‌

گۆڕانکاری له‌ کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستاندا، ته‌نها له‌ گۆڕینی سیسته‌می سیاسیدا خۆی پێناس ناکاته‌وه‌ . گۆڕینی ده‌سه‌ڵات و سیسته‌می سیاسیی له‌ ئۆکسجین پێویستتره‌ بۆ مرۆڤی کورد، به‌ڵام کێشه‌ی ئه‌م قۆناغه‌ی کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستان ته‌نها بریتی نییه‌ له‌ گۆڕینی سیسته‌می سیاسیی، به‌ڵکو ئه‌و گۆڕانکارییه‌ ده‌بێت گۆڕانکاری بێت له‌ مێژوویه‌کی سیاسیی خوێناوی و له‌ ئه‌قڵ و کڵتوری باوکسالاری سیاسه‌تیشدا . مێژووی جه‌لالی و مه‌لایی به‌ خوێن، ئاگر و ئاسن و تیرۆر نووسراوه‌ته‌وه‌ . ئه‌م مێژووه‌، مێژوویه‌کی ساخته‌یه‌و به‌فرت وفێڵ دروستکراوه‌ . ئه‌م مێژووه‌ ده‌بێت بگاته‌ خاڵی کۆتایی خۆی . گۆڕینی سیسته‌می سیاسیی، به‌ته‌نها ناتوانێت ئه‌و دینامیزمه‌ بێت که‌ ئه‌م مێژووه‌ به‌ خاڵی کۆتایی خۆی بگه‌یه‌نێت . به‌ ته‌نیشت گۆڕینی سیسته‌می سیاسییه‌وه‌، دینامیزمێکی دیکه‌ هه‌یه‌ که‌ کاریگه‌رتر له‌ گۆڕینی ده‌سه‌ڵاتی سیاسییه‌؛ کۆتایی هێنان به‌ باوکسالاری سیاسه‌ت و به‌ موڵککردنی سیاسه‌ت بۆ چه‌ند که‌س و بنه‌ماڵه‌یه‌ک . ده‌کرێت تۆ سیسته‌می سیاسیی بگۆڕیت و ده‌سه‌ڵات له‌ ده‌ستی بنه‌ماڵه‌ی تاڵه‌بانی و بارزانی ده‌ربهێنیت، به‌ڵام گه‌ره‌نتی چییه‌ که‌ ده‌سته‌و تاقمێکی دیکه‌، بنه‌ماڵه‌ و حیزبێکی دیکه‌ مۆنۆپڵی ده‌سه‌ڵات نه‌که‌نه‌وه‌ و نه‌بنه‌ بنه‌ماڵه‌ی بارزانی و تاڵه‌بانییه‌کی دیکه‌ له‌ میلله‌ت ؟ به‌ بۆچوونی ئه‌م کێشه‌یه‌ به‌یوه‌ندی به‌ گۆڕینی کڵتوورو ئه‌قڵی سیاسیی گشتییه‌وه‌ هه‌یه‌ له‌ کوردستاندا، به‌ڵام نه‌وشیروان مسته‌فا به‌ دوای گۆڕانکارییه‌وه‌ نییه‌ له‌ کڵتوورو ئه‌قڵی باوکسالاری له‌ سیاسه‌تدا، به‌ڵکو ئه‌و ته‌نها به‌دوای چاکسازی سیسته‌می سیاسییه‌وه‌ له‌ کوردستاندا (بۆ خوێندنه‌وه‌ی ئه‌قڵی نه‌وشیروان کڵیکی ئه‌م بابه‌ته‌ی خۆی بکه‌ له‌م لینکه‌وهhttp://www.sbeiy.com/ku/ArticleParts.aspx?PartID=25&ArticleID=485&AuthorID=36&AspxAutoDe
گۆڕینی سیسته‌می سیاسیی له‌ ستراتیژی نه‌وشیرواندا، ئاڵته‌رناتیڤێکه‌ له‌ به‌رامبه‌ر ئه‌زمونی تێکشکاوو داڕماوی شێوه‌ی حکومه‌تکردن و ده‌سه‌ڵاتی سیاسیی جه‌لالیزمدا . نه‌وشیروان ده‌یه‌وێت وه‌ڵامێکی سیستماتیک به‌ قه‌یرانێک بداته‌وه‌ که‌ جه‌لالیزم له‌ پرۆسه‌ی حکومه‌تکردن و ئیداره‌کردندا له‌گه‌ڵیدا به‌ره‌وڕووبووه‌ته‌وه‌ و له‌ هه‌مان کاناڵیشه‌وه‌، ده‌یه‌وێت قه‌ره‌بووی شکسته‌کانی جه‌لالی بکاته‌وه‌ له‌ به‌رامبه‌ر بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا . ئه‌وه‌ هه‌مان ئه‌قڵی نه‌گۆڕی جه‌لالییانه‌ نه‌وشیروانه‌ له‌ ڕووی ستراتیژییه‌وه‌ که‌ ده‌یه‌وێت ئه‌و مێژووه‌ پڕ له‌ کاره‌سات و خوێناوی له‌ چوارچێوه‌ی گه‌مه‌ی گۆڕینی سیسته‌می سیاسیی له‌ کوردستاندا درێژه‌ پێبدات .

ئه‌قڵی نه‌گۆڕی جه‌لالییانه‌ نه‌وشیروان ته‌نها له‌ بواری ستراتیژیدا خۆی ده‌رناخه‌ته‌وه‌، به‌ڵکو له‌ زۆر بواری دیکه‌یشدا خۆی ده‌رده‌خاته‌وه‌ . هه‌ندێک ده‌ڵێن نه‌وشیروان نه‌ به‌ دوای پاره‌و نه‌ به‌ دوای ده‌سه‌ڵاته‌وه‌یه‌، چونکه‌ ئه‌گه‌ر ئه‌و ده‌سه‌ڵات و پاره‌ی بویستبایه‌ له‌ ناو " یه‌کێتیدا له‌ لوتکه‌ی ده‌سه‌ڵاتدا بوو که‌ ده‌یتوانی به‌و هۆیه‌شه‌وه‌ خۆی ده‌وڵه‌مه‌ند بکات، به‌ڵام تێڕوانینی ئه‌و که‌سانه‌ تێڕوانینێکی زۆر ڕووکه‌شانه‌و گه‌مژانه‌یه‌ به‌رامبه‌ر نه‌وشیروان، ئه‌گه‌ر وا نییه‌، ئه‌ی ئه‌و که‌سانه‌ بۆ له‌ خۆیان ناپرسن  ئامانجی نه‌وشیروان له‌ دروستکردنی لیستی گۆڕندا چییه‌ ؟ ڕاسته‌ لیستی گۆڕان وه‌ک حیزبێکی سیاسیی خۆی ئیعلان نه‌کردووه‌، به‌ڵام به‌کرده‌وه‌ موماره‌سه‌ی کاری حیزبایه‌تی ده‌کات . ئه‌ی که‌واته‌ نه‌وشیروان بۆ سه‌رۆکی ئه‌م حیزبه‌، یان ئه‌م لیسته‌یه‌ ئه‌گه‌ر ئه‌و به‌شوێن ده‌سه‌ڵاته‌وه‌ نییه‌ ؟ ده‌سه‌ڵاتی یه‌که‌م له‌ ناو لیستی گۆڕاندا خودی نه‌وشیروانه‌ و جێگره‌که‌شی " محه‌مه‌د تۆفیق ڕه‌حیم " ی زاواکه‌یه‌تی . هه‌موو بڕیاره‌کانی لیستی گۆڕان، به‌ بێ ڕه‌زامه‌ندی نه‌وشیروان، ناکرێنه‌ بڕیار . ئایا ئه‌گه‌ر ئه‌مه‌ ده‌سته‌ڵاتخوازی نه‌وشیروان نه‌بێت ئه‌ی ده‌بێت چ ناوێکی دیکه‌ی لێبنێین ؟ ئایا ئه‌مه‌ هه‌مان میتۆدی جه‌لالیزم نییه‌ که‌ نه‌وشیروان مامه‌ڵه‌ی پێده‌کات له‌گه‌ڵ ده‌سه‌ڵات و پله‌وپایه‌خوازی حیزبیدا ؟ .

ئه‌قڵی جه‌لالیزمی نه‌وشیروان نه‌ک هه‌ر له‌ بواری پاوه‌نکردنی ده‌سه‌ڵاتی حیزبیدا، به‌ڵکو له‌ بواری ڕاگه‌یاندن و مێدیایشدا به‌ ئاشکرا ده‌بینرێت. ئه‌قڵی جه‌لالیزمی نه‌وشیروان له‌ به‌رامبه‌ر ئازادی بیروڕاو چاپه‌مه‌نی ئازادیشدا هیچ نه‌گۆڕاوه‌ . ڕاگه‌یاندن و چاپه‌مه‌نی لیستی گۆڕان، تام و بۆنی هه‌مان ڕاگه‌یاندن و چاپه‌مه‌نی سانسۆرکراوی جه‌لالی ده‌دات . ئه‌و نووسه‌رانه‌ی که‌ به‌ پێجه‌وانه‌ی لیستی گۆڕانه‌وه‌ بیر بکه‌نه‌وه‌، یان نه‌وشیروان کینه‌ی به‌رامبه‌ریان هه‌بێت، یان ڕادیکاڵانه‌تر له‌ نه‌وشیروان و لیسته‌که‌ی بیر بکه‌نه‌وه‌ له‌ گۆڕینی کۆمه‌ڵگه‌، هه‌رچه‌ند که‌سانی ڕابردووپاک، به‌ هه‌ڵوێست، قه‌ڵه‌م نه‌فرۆش به‌ زه‌وی و به‌ دۆلار بن، به‌ گشتی بایکۆت و سانسۆر ده‌کرێن له‌ ڕاگه‌یاندنه‌کانی لیستی گۆڕاندا، به‌ڵام قه‌ڵه‌مفرۆشه‌کان، زه‌وی وه‌رگره‌کان، بێهه‌ڵوێسته‌کان و که‌سانی هه‌لپه‌رست و پاشڵپیس، که‌ ئه‌مڕۆ بوونه‌ته‌ مه‌سینه‌ هه‌ڵگری نه‌وشیروان و لیسته‌که‌ی، ده‌رگای ڕاگه‌یاندنه‌کانی کۆمپانیای ووشه‌یان له‌به‌رده‌مدا ئاوه‌ڵایه‌ . جه‌لالیزم له‌م ئه‌قڵه‌ سانسۆرگه‌راییه‌دا ده‌رده‌که‌وێت . گرنگ نییه‌ که‌ ڕابردووی تۆ چی بووه‌، گرنگ ئه‌وه‌یه‌ که‌ ئێستا له‌گه‌ڵ منیت . ئه‌مه‌ تێز و ئه‌قڵی جه‌لالیزمه‌ که‌ نه‌وشیروان و لیسته‌که‌ی کاری له‌سه‌ر ده‌که‌ن . لێره‌شدا هیچ نه‌گۆڕاوه‌، ته‌نها شتێک که‌ گۆڕاوه‌ ناوی ڕۆژنامه‌ و مێدیاکانی جه‌لالییه‌ بۆ مێدیا و ڕۆژنامه‌کانی لیستی گۆڕان . کوردستانی نوێ بووه‌ به‌ ڕۆژنامه‌ی ڕۆژنامه‌، ته‌له‌فزیۆنی گه‌لی کوردستان بووه‌ به‌ که‌ی ئێن ئێن و تاد... . قه‌ڵاچوالان گۆڕاوه‌ به‌ گرده‌که‌، به‌م جیاوازییه‌وه‌ که‌ له‌ قه‌ڵاچوالان زیندانی تایبه‌تی جه‌لالییه‌کان هه‌یه‌، به‌ڵام له‌ گرده‌که‌ نییه‌ . ڕه‌نگه‌ بیریشیان له‌وه‌ کردبێته‌وه‌ که‌ له‌ داهاتوودا گرده‌که‌ش زیندانی تایبه‌ت به‌ خۆیی هه‌بێت، چونکه‌ ئه‌مانه‌ هه‌ر کوڕه‌کانی دوێنی قه‌ڵاچوالان و ده‌زگای زانیاری و ئاسایشن که‌ به‌سه‌دان مرۆڤیان سه‌رنگوم کردووه‌ .

له‌ بواری ڕێخستن و ئه‌ندامگیریشدا جه‌لالیزم تا سه‌ر مۆخی ئێسقانی نه‌وشیروان و لیسته‌که‌ی ڕۆچووه‌ . له‌م ڕووه‌وه‌ نیشانه‌ی پرسیار وگومانه‌کان له‌ سه‌ر ته‌وافقی ژێربه‌ژێری جه‌لال تاڵه‌بانی و نه‌وشیروان مسته‌فا له‌ باره‌ی دروستکردنی لیستی گۆڕانه‌وه‌ زیاتر ده‌بن . نه‌وشیروان و گرده‌که‌ بوونه‌ته‌ ئه‌و تۆڕه‌ ووردچنراوه‌ که‌ جه‌لالییه‌ ووردو گه‌وره‌کانی پێوه‌ ده‌بن . هه‌ر له‌ ئه‌ندامێکی ئاسایی تووڕه‌ له‌ دزی و گه‌نده‌ڵی ده‌سه‌ڵاته‌که‌ی تاڵه‌بانی تا ده‌گاته‌ به‌رپرسه‌ گه‌وره‌کانی جه‌لالی ناڕازی به‌رامبه‌ر سه‌رشۆڕییه‌کانی جه‌لال تاڵه‌بانی له‌به‌رده‌م بنه‌ماڵه‌ی بارزانیدا، به‌ تۆڕی گرده‌که‌وه‌ ده‌بن و نه‌وشیروان نایه‌ڵێت بکه‌ونه‌ تۆڕی هیچ لایه‌کی دیکه‌وه‌ . له‌به‌ر ئه‌وه‌ ده‌کرێت بڵێم که‌ په‌یکه‌ری تێکشکاوی جه‌لایزم له‌ گرده‌که‌ دروستده‌کرێته‌وه‌ . له‌م ڕووه‌یه‌شه‌وه‌ هیچ نه‌گۆڕاوه‌، ته‌نها شتێک که‌ گۆڕاوه‌، ناوی یه‌کێتییه‌ بۆ لیستی گۆڕان .

چه‌ند پرسیار و گومانێک

1. ئایا نه‌وشیروان مسته‌فا بڕوای به‌وه‌ هه‌یه‌ که‌ ئه‌قڵی مه‌کیاڤیلیانه‌ و مافیاییانه‌ی مه‌سعود بارزانی و جه‌لال تاڵه‌بانی له‌ پشت سیسته‌م و ئیداره‌ی کۆمه‌ڵگا و حکومه‌ته‌وه‌ وه‌ستاوه‌ ؟

 .2ئایا نه‌وشیروان مسته‌فا بڕوای به‌وه‌ هه‌یه‌ که‌ جه‌لال تاڵه‌بانی دیکتاتۆر، خیانه‌تکار، دز و گه‌نده‌ڵه‌ هه‌روه‌ک مه‌سعود و بنه‌ماڵه‌ی بارزانی ؟

3. ئایا نه‌وشیروان بڕوای به‌وه‌ هه‌یه‌ که‌ جه‌لال تاڵه‌بانی هه‌روه‌ک مه‌سعود بارزانی تاوانبارێکی شه‌ڕی ناوخۆیییه‌ ؟

ئه‌گه‌ر وه‌ڵامی ئه‌و پرسیارانه‌ له‌ ڕوانگه‌ی نه‌وشیروانه‌وه‌ پۆزه‌تیڤن، ئایا نه‌وشیروان هه‌مان ئه‌و جورئه‌ت و ئازایه‌تییه‌ی هه‌یه‌ که‌ ئه‌و ڕاستیانه‌ی له‌ کتێبه‌کانیدا دژی ماڵی بارزانی ده‌ریبڕیون، له‌ 5 % ی ئه‌وانه‌ به‌رامبه‌ر به‌ جه‌لال تاڵه‌بانیش بنووسێت ؟ ئه‌گه‌ر نا، ده‌با چیتر خه‌ڵک به‌ ناوی گۆڕان و لیبراڵیزمه‌وه‌ فریو نه‌دات و به‌ ئاشکرا بڵێت من تا مردن جه‌لالیم و جه‌لایزمی داڕوخاو بینا ده‌که‌مه‌وه‌ .

له‌و پرسیارانه‌ش گرنگتر، به‌ بیر هێناوه‌ی قسه‌یه‌کی جه‌لال تاڵه‌بانییه‌ که‌ ووتی :" دروستکردنی حیزب له‌ ناو یه‌کێتیدا هێڵی سوورو بڤه‌یه‌ " . به‌ڵام ئه‌مه‌ی نه‌وشیروان ده‌یکات به‌زاندنی هه‌مان هێڵی سوور و یارکردنه‌ به‌ بڤه‌که‌ی تاڵه‌بانی، باشه‌ بۆچی تاڵه‌بانی کاردانه‌وه‌یه‌کی تووندووتیژی به‌رامبه‌ر به‌و حیزب دروستکردنه‌ له‌ ناو یه‌کێتییه‌که‌دا نه‌بوو ؟ . ڕه‌نگه‌ هه‌ندێک که‌س بڵێن له‌به‌رئه‌وه‌ی جه‌ماوه‌ر له‌ پشتیه‌تی بۆیه‌ ناتوانێت کاردانه‌وه‌ی تووندو تیژ به‌رامبه‌ر به‌ نه‌وشیروان له‌ خۆ نیشان بدات، به‌ڵام ئێمه‌ هه‌موومان ئه‌قڵی دیکتاتۆرانه‌ی تاڵه‌بانی ده‌زانین و ده‌ناسین . ده‌زانین که‌ تاڵه‌بانی ئه‌گه‌ر لیستی گۆڕانه‌که‌ی نه‌وشیروانی به‌ مه‌ترسی له‌سه‌ر ده‌سه‌ڵاتی خۆی بزانیبایه‌، کوردستانی ده‌کرده‌ به‌حری خوێن، به‌ڵام ئاماده‌ نه‌بوو ڕێگه‌ به‌ چالاکی سیاسیی و به‌ گه‌شه‌کردنی جه‌ماوه‌ری نه‌وشیروان و لیسته‌که‌ی بدات . جیا بوونه‌وه‌ی ئاڵای شۆڕشه‌که‌ی مه‌لابه‌ختیار و سالار عه‌زیز، ئه‌زموونێکی تراژیدی زۆر دوور نییه‌ له‌ مێژووی ملهوڕی و دیکتاتۆر تاڵه‌بانی له‌به‌رامبه‌ر ئازادی جیابوونه‌وه‌ له‌ حیزب و کاری حیزبایه‌تیدا . بێده‌نگه‌کردنی جه‌لال تاڵه‌بانی له‌ به‌رامبه‌ر کاری حیزبایه‌تی نه‌وشیرواندا، وه‌ک ده‌ڵێن ئه‌و ماسته‌ مویه‌کی تێدایه‌ . بێده‌نگه‌کردنی نه‌وشیروانیش به‌رامبه‌ر به‌ پاشڵپیسییه‌کانی تاڵه‌بانی، له‌ ژێر ناوی ئه‌وه‌دا که‌ هاوڕێی 40 ساڵه‌ی یه‌کترن، مووی ناو ماسته‌که‌ی کردووه‌ به‌ دوو ! .

له‌ کۆتاییدا ئه‌و گومانه‌ش وه‌ک ئه‌گه‌رێکی دوور له‌به‌رده‌می خۆماندا داده‌نێین که‌ سیناریۆی لیستی گۆڕانه‌که‌ی نه‌وشیروان مسته‌فا له‌ ژێر ناوی " یه‌کگرتنه‌وه‌ "دا، یان یه‌کێتی له‌ خۆیدا بتوێنێته‌وه‌، یان خۆی له‌ ناو " یه‌کێتی نیشتمانی کوردستان "دا بتوێنێته‌وه‌، به‌ڵام به که‌مکردن یاخود به‌ ‌زیاد کردنی پێش و پاشگرێک بۆ هه‌مان ناوی یه‌کێتی جه‌لالییه‌کانی کوردستان .

تۆرۆنتۆ - که‌نه‌دا


18 . 10 . 2009